Procesy metylacji - najważniejsze procesy w Twoim organizmie

O co chodzi z tą metylacją?

Metylacja jest to proces przyłączania grupy metylowej, składającej się z atomu węgla oraz trzech atomów wodoru (-CH3) w miejsce atomu wodoru, do różnych substancji biologicznie czynnych, co zmienia właściwości tychże cząsteczek, którymi mogą być zarówno neuroprzekaźniki, witaminy, hormony, jak również DNA, RNA czy fosfolipidy. Reakcje te zachodzą przy udziale enzymów zwanych metylotransferazami. Cząsteczki przyjmujące grupę metylową stają się zmetylowane i są to akceptory, zaś związki ją przekazujące to donory, do których zaliczamy m.in. TMG - trimetyloglicynę, SAMe, betainę, metioninę, cholinę czy DMG - kwas pangamowy.

Dlaczego metylacja jest tak istotna?

Metylacja wpływa na wiele procesów zachodzących w organizmie człowieka:

• stabilizacja DNA, przez co istnieje mniejsze prawdopodobieństwo wystąpienia mutacji,
• powstawanie neurotransmiterów - dopaminy, serotoniny i noradrenaliny, kształtowanie ich właściwego poziomu, a także prawidłowe funkcjonowanie,
• wytwarznie melatoniny - hormonu zapewniającego zapadnięcie w błogi i jednostajny sen,
• odpowiednie funkcjonowanie naszych pieców energetycznych - mitochondriów, dlatego też jest odpowiedzialna za sterowanie produkcją energii,
• powstawanie nowych komórek w organizmie,
• transformacja kwasu foliowego do postaci aktywnej, czyli 5-MTHF,
• biosynteza fosfatydylocholiny odpowiedzialnej za kształtowanie odpowiedniej struktury błon komórkowych,
• oczyszczanie wątroby ze związków toksycznych,
• synteza koenzymu Q10, choliny, karnityny,
• stymulacja układu odpornościowego oraz zwalczanie infekcji,
• produkcja substancji o największym potencjale antyoksydacyjnym - glutationu,
• eliminacja histaminy,
• przekształcanie witaminy B12 z cyjanokobalaminy w postać aktywną - metylokobalaminę,
• prawidłowa odpowiedź stresową,
• dostępność zmetylowanej witaminy B12 oraz choliny jest niezbędne do produkcji
• S-adenozylometioniny,
• rozkład hormonów,
• aktywacja i inaktywację genów,
• pozbywanie się nadmiaru homocysteiny,
• odbudowę i wytwarzanie DNA i RNA,
• regulacja stanów zapalnych.

Cztery cykle metylacji

I. Cykl metioniny - następuje transformacja metioniny do homocysteiny, a następnie proces odwrotny, po czym dochodzi do wytworzenia SAMe.

II. Cykl kwasy foliowego - kwas foliowy jest kilkakrotnie przekształcany do formy aktywnej, a proces ten wymaga obecności enzymy MTHFR.

III. Cykl tetrahydrobiopteryny BH4 - wpływa znacząco na funkcjonowanie neuroprzekaźników, ponieważ BH4 odgrywa rolę kofaktora niezbędnego do zajścia reakcji ich produkcji.

IV. Cykl mocznikowy - cykl metaboliczny aminokwasów - ornityny, cytruliny, a także argininy. W jego przebiegu powstaje mocznik, dzięki czemu organizm pozbywa się resztek po zakończeniu produkcji neurotransmiterów.

Jakie czynniki zaburzają procesy metylacji?

Musimy zwrócić uwagę na fakt, iż istnieje wiele czynników ryzyka, które mogą wpłynąć negatywnie na odpowiedni proces metylacji. Należy wziąć tutaj pod uwagę:

• toksyny pochodzące ze środowiska,
• stres oksydacyjny,
• brak niezbędnych kofaktorów,
• mutacje genetyczne - MTHFR c677t, a1298c, COMT C158, MAO-A,
• nadwrażliwości pokarmowe,
• nieszczelne jelita,
• stany zapalne,
• spożycie alkoholu,
• składniki blokujące przyswajanie kofaktorów metylacji,
• metale ciężkie,
• nabiał i gluten,
• przetworzona żywność,
• stosowanie leków.

Co powodują zaburzenia metylacji?

Zaburzenia procesów metylacyjnych mogą być powiązane z licznymi zaburzeniami w funkcjonowaniu organizmu i przyczyniać się do wystąpienia różnych stanów chorobowych, takich jak:

• nowotwory,
• choroby autoimmunologiczne,
• choroba Alzheimera,
• cukrzyca,
• syndrom przewlekłego zmęczenia,
• problemy z tarczycą,
• alergie,
• przerost Candidy,
• ADHD,
• choroby skóry,
• zaburzenia snu.

W jaki sposób wesprzeć cykle metylacyjne?

Wsparcie metylacji może przebiegać wielopłaszczyznowo, a więc w przypadku problemów powinniśmy zacząć pracę od podstaw, bo jak mawiał Leonardo da Vinci:

1. Wdrożenie odpowiedniej diety - skupienie się na produktach pełnowartościowych oraz niskoprzetworzonych, włączenie zielonych warzywa zawierających spore ilości folianów, a także jajek czy wątróbki w celu zapewnienia sobie prawidłowej ilości choliny, pozbycie się glutenu, nabiału, roślin strączkowych, nadmiaru cukru.
2. Suplementacja probiotykami, które pozytywnie wpływają na przyswajanie witamin z grupy B, niezwykle istotnych z punktu widzenia metylacji.
3. Redukcja stresorów i opanowywanie technik skutecznego radzenia sobie ze stresem.
4. Unormowanie rytmu dobowego.
5. Suplementacja zmetylowanym B-complex czy choliną.

Bibliografia

1) Posłuszna J., Podstawy metylacji. „Body Challenge”, 4 (11)
2) Wierzbicka I., Mutacja genu MTHFR. „Food Forum”, 4 (10)
3) https://www.mindbodygreen.com/0-18245/methylation-why-it-matters-for-your-immunity-inflammation-more.html
4) https://doctordoni.com/2015/03/understanding-the-methylation-cycle-and-its-effect-on-health/
5) http://www.tlustezycie.pl/2014/02/gdy-metylacja-zawodzi-mutacja-genu-mthfr.html