Enzymy trawienne - po co i dla kogo?
Z artykułu dowiesz się czym są enzymy trawienne i za co odpowiadają, a także kto powinien sięgnąć po suplementacje.
Ten artykuł przeczytasz w 4 minuty.
Spis treści
Czym są enzymy trawienne? Enzymy trawienne to specyficzna grupa białek, wydzielanych w układzie pokarmowym człowieka odpowiedzialnych za przyśpieszenie rozkładu złożonych związków z pożywienia do jak najprostszych do strawienia cząsteczek, co zachodzi w procesie hydrolizy, które mogą zostać wykorzystane przez organizm do licznych reakcji. Ich produkcja zachodzi głównie w trzustce i jelicie cienkim, ale również przez gruczoł ślinowy czy żołądek.
Podział enzymów ze wzglądu na rodzaj trawionych składników
Enzymy trawienne dzielimy na 4 główne grupy:
- enzymy proteolityczne, inaczej peptydazy, zajmujące się rozkładem białek,
- enzymy amylolityczne, inaczej amylazy, odpowiedzialne za rozkład węglowodanów,
- enzymy lipolityczne, inaczej lipazy, przyśpieszające rozkład tłuszczów,
- enzymy nukleolityczne, inaczej nukleazy, przyczyniające się do rozkładu kwasów nukleinowych:
a) rybonukleazy - oddziałujące na kwas rybonukleinowy (RNA),
b) deoksyrybonukleazy - wpływające na kwas deoksyrybonukleinowy (DNA).
Podział enzymów ze względu na miejsce działania
Ze względu na miejsce działania wyróżniamy poszczególne enzymy:
- Jama ustna: amylaza ślinowa, lizozym;
- Żołądek: pepsyna, lipaza żołądkowa;
- Dwunastnica: trypsynogenu, chymotrypsynogen, elastaza, lipaza żołądkowa, amylaza trzustkowa, disacharydaza, nukleazy trzustkowe;
- Jelito cienkie: aminopeptydazy, karboksypeptydazy, amylaza jelitowa, laktaza, sacharaza, lipaza jelitowa, nukleazy jelitowe.
Przyczyny niedoboru enzymów trawiennych
Przyczyn może być wiele, ale do głównych zaliczymy z pewnością:
- przesiąkliwe jelito,
- stany zapalne wywoływane przez alergie pokarmowe,
- przewlekły stres,
- ekspozycja na wszechobecne toksyny,
- procesy starzenia,
- zmniejszona produkcja kwasu solnego, ponieważ kwasowe środowisko jest wymagane do aktywacji enzymów odpowiedzialnych za trawienie protein,
- predyspozycje genetyczne.
Enzymy trawienne - dla kogo są potrzebne?
Suplementacja enzymów trawiennych może być niezbędna wśród pewnych grup osób:
- osoby z upośledzonym funkcjonowaniem trzustki, w przebiegu chociażby choroby Leśniowskiego-Crohna, celiakii czy cukrzycy, gdyż jest ona odpowiedzialna za produkcje kilku enzymów: lipazy trzustkowej, amylazy trzustkowej, nukleaz oraz nieaktywnych proenzymów: trypsynogenu, chymotrypsynogenu i proelastazy, przekształcanych odpowiednio do: trypsyny, chymotrypsyny i elastazy, a więc ich braki muszą zostać uzupełnione celem zwiększenia absorpcji składników pokarmowych, a szczególnie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach,
- wsparcie enzymami trawiennymi może okazać się korzystne dla osób borykających się z nieszczelnymi jelitami,
- przy doświadczeniu chorób wątroby,
- jeżeli mamy uczucie zatrzymania skonsumowanego pożywienia w żołądku,
- przy problemach dotykających szerokie grono osób, takich jak: zatwardzenie, wzdęcia, gazy, niestrawności,
- jeśli zauważymy, że w naszym stolcu znajdują się niestrawione cząstki pokarmu,
- osoby doświadczające refluksu żołądkowo-przełykowego po spożyciu posiłku.
Suplementy z enzymami trawiennymi
Z czym wiążę się niedobory enzymów trawiennych?
- niezdolność do trawienia, a więc również właściwego wchłaniania składników pokarmowych może prowadzić do wystąpienia niedożywienia,
- niestrawione cząstki pokarmowe mogą stać się pożywką dla niekorzystnych bakterii zasiedlających nasze jelita, powodując wzdęcia, gazy, a co gorsza dysbiozę jelitową, czyli przerost liczby szkodliwych bakterii, co może mieć szereg negatywnych konsekwencji zdrowotnych,
- nieodpowiednie działanie enzymów układu pokarmowego może doprowadzić do zapalenia trzustki, mukowiscydozy, choroby Leśniowskiego-Crohna, celiakii, a nawet raka trzustki.
Suplementacja enzymami trawiennymi
- Enzymy trawienne zawarte w owocach: bromealina z ananasa, papaina z papai,
- Enzymy trawienne pochodzące z surowego mięsa zwierzęcego w postaci tatara, lub poddanego lekkiej obróbce termicznej niedoprowadzającej do ich zniszczenia,
- Enzymy pochodzące z probiotyków,
- Suplementy zawierające mieszanki niezbędnych enzymów trawiennych,
- Betaina HCL.
UWAGA: Enzymy należy spożywać tuż przed posiłkiem!
Jak możemy wpłynąć na uzupełnienie niedoborów enzymów trawiennych?
Chcąc poradzić sobie z problemami dotyczącymi zbyt małej ilości wytwarzanych enzymów trawiących składników pokarmowych możemy zadziałać poprzez:
- redukcję stanów zapalnych toczących się w organizmie,
- odbudowę naturalnej mikroflory jelitowej, a tu z pomocą przychodzą nam odpowiednio dobrane preparaty probiotyczne oraz prebiotyki stanowiące pożywkę dla korzystnych bakterii bytujących w naszych jelitach,
- eliminacja z diety pokarmów zawierających inhibitory enzymów trawiennych, a więc nasiona roślin strączkowych czy ziarna zbóż,
- wyrównanie niedoborów pokarmowych w organizmie,
- naukę radzenia sobie ze stresem, który w dużej mierze oddziałuje na funkcjonowanie układu pokarmowego.
Bibliografia
1) https://en.wikipedia.org/wiki/Digestive_enzyme
2) https://paleoleap.com/digestive-enzyme-supplements/
3) https://www.amymyersmd.com/2016/04/digestive-enzymes/
4) http://whole9life.com/2012/09/digestive-enzymes-101/
5) https://draxe.com/digestive-enzymes/
Zobacz inne artkuły w kategorii Suplementacja
Przeczytaj więcej artykułówAdaptogeny: jak działają i jak je dobierać - przewodnik po najczęściej stosowanych substancjach
Adaptogeny stanowią jedną z najsilniej napędzanych marketingowo kategorii suplementów na rynku. Producenci najczęściej promują je jako uniwersalne panaceum, obiecując jednoczesną poprawę jakości snu, wzrost poziomu energii, wyostrzenie koncentracji, redukcję stresu oraz wzmocnienie odporności. W ujęciu fizjologicznym i klinicznym jest to jednak założenie błędne. Poszczególne adaptogeny wyraźnie różnią się od siebie mechanizmem działania, ich skuteczność zależy od specyficznego kontekstu stosowania, a jakość dostępnych na rynku produktów pozostaje skrajnie nierówna. Poniższy raport ma za zadanie usystematyzować wiedzę i odpowiedzieć na trzy fundamentalne pytania z punktu widzenia praktyki: Który adaptogen warto zastosować w zależności od konkretnego celu treningowego lub zdrowotnego? Jak na podstawie etykiety zweryfikować jakość surowca oraz jego potencjał terapeutyczny i suplementacyjny? Gdzie w przypadku adaptogenów kończą się dane naukowe, a zaczynają wyłącznie skróty myślowe i marketing?
Kreatyna - obalamy mity! Jak działa, czy jest bezpieczna i dlaczego czasem nie daje efektów?
Zastanawiasz się, czy kreatyna na prawdę działa? W tym artykule obalamy mity na jej temat i tłumaczymy w bardzo prosty sposób jej działanie.
Czym dokładnie są „izotoniczne napoje dla sportowców”
Izotoniki to jedne z najczęściej wybieranych napojów przez osoby aktywne fizycznie. Ich popularność nie bierze się z przypadku – dobrze skomponowany napój izotoniczny może pomóc nie tylko w uzupełnianiu płynów, ale także w dostarczeniu elektrolitów i energii w trakcie dłuższego lub bardziej intensywnego wysiłku. Wokół izotoników narosło jednak sporo uproszczeń. Dla jednych są niezbędnym elementem każdego treningu, dla innych jedynie marketingowym dodatkiem, który niczym nie różni się od zwykłej wody. Jak jest naprawdę? Żeby to dobrze zrozumieć, warto zacząć od podstaw.
Kolagen na zmarszczki - jaki wybrać? Analiza skuteczności działania
Kolagen to popularny suplement diety, który poprawia nawilżenie skóry i walczy z widocznymi oznakami starzenia. Na rynku możemy spotkać się z różnymi rodzajami kolagenu. O ile wykazują podobne działanie, to źródła kolagenu są głównym czynnikiem, które determinują wybór. Jaki kolagen wybrać na zmarszczki, a jaki poprawi elastyczność ścięgien?